نشریه گردشگری شهری

نشریه گردشگری شهری

تأثیر توسعه زیرساخت‌های مقاصد گردشگری بر رقابت‌پذیری مقاصد گردشگری شهرستان گرگان

نوع مقاله : علمی - پژوهشی مستقل

نویسندگان
محمدرضا سلیمی 1
افسانه رزجی 2
فرزاد درویشی 3
1 گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی گردشگری، پژوهشگاه علوم انتظامی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران
2 گروه جغرافیا، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
3 گروه انتظامی، پژوهشگاه علوم انتظامی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران
10.22059/jut.2025.378946.1223
چکیده
امروزه مقاصد گردشگری برای دستیابی به توسعه پایدار، می‌بایست از زیرساخت‌ها، منابع و مزیت‌های رقابتی خود در زمینه گردشگری، بهترین استفاده را داشته باشند. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر توسعه زیرساخت‌های مقاصد گردشگری بر رقابت‌پذیری مقاصد گردشگری طراحی و اجرا شد. از نظر هدف، کاربردی و دارای ماهیتی توصیفی-تحلیلی و ژرفانگرانه است. از نظر نوع روش، در گروه پژوهش‌های کمی است. جامعه آماری پژوهش حاضر گردشگران ورودی به شهرستان گرگان بودند. با توجه به این‌که تعداد حجم جامعه آماری مشخص نبود از فرمول کوکران برای حجم جامعه نامحدود استفاده شد و حجم نمونه 384 نفر برآورد گردید. روش نمونه‌گیری در این پژوهش به‌صورت تصادفی ساده بود و به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ای پژوهش از نرم‌افزارهای spss و Amos استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که با توجه به مقدار ضریب مسیر به‌دست‌آمده متغیر کیفیت زیرساخت‌های گردشگری با ضریب مسیر 48/0 دارای بیشترین تأثیر بر روی متغیر وابسته یعنی رقابت‌پذیری مجتمع‌های گردشگری داشته است. نتایج حاصل‌شده این پژوهش حاکی از آن بود که مؤلفه‌های حمایت از توسعه زیرساخت‌های اقامتی، تفریحی، خدماتی و حمل‌ونقل گردشگری بر رقابت‌پذیری مقاصد گردشگری شهرستان گرگان مؤثر است.
کلیدواژه‌ها
زیرساخت‌های مقاصد گردشگری
رقابت‌پذیری
مقاصد گردشگری
گرگان
  1. چگین، میثم. (1401)، سنجش توسعه گردشگری در کشورهای اسلامی با رویکرد رقابت‌پذیری سفر و گردشگری. فصلنامه برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری، 11 (2)، 201-224.
  2. خادم الحسینی، احمد. (1397). تحلیل فضایی فضاهای گردشگری شهر اصفهان با تأکید بر امنیت. فرماندهی انتظامی استان اصفهان. دفتر تحقیقات کاربردی.
  3. رجبی، مریم؛ زیاری، کرامت اله و زنگنه شهرکی، سعید. (1402). سنجش توسعه گردشگری در کشورهای اسلامی با رویکرد رقابت‌پذیری سفر و گردشگری، فصلنامه برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری،12 (3)، 91-69.
  4. رضایی، محمدرضا؛ مرادی رمقانی، رضا؛ اکبریان رونیزی، سعیدرضا؛ لشگری تفرشی، احسان. (1400). ارزیابی تأثیر امنیت بر وفاداری گردشگران به مقصد با تیکه بر نقش میانجی رضایتمندی و تصویر مقصد (موردمطالعه: گردشگران خارجی شیراز. دو فصلنامه جغرافیای اجتماعی شهری، 8(2)، 132- 109.
  5. شعبانی، حسین؛ میرزایی، خلیل؛ رادفر، مجید و آقابابایی، زهرا (1401). بررسی ظرفیت‌های گردشگری و نقش امنیت در توسعه آن (موردمطالعه: شرق استان تهران). فصلنامه دانش انتظامی اصفهان، 31(1) 17- 56
  6. شهریاری، محمدرضا. (1401). بررسی رابطه بین شاخص‌های امنیت اجتماعی و وفاداری گردشگران خارجی (مطالعه موردی: شهر شیراز). فصلنامه مطالعات توسعه پایدار شهری و منطقه‌ای، 3(2)، 84 -100.
  7. فرهادی یونکی، مجید و ایمانی خوشخو، محمدحسین (1399). تأثیرگذاری زیرساخت‌های گردشگری در میزان وفاداری گردشگران مطالعة موردی: شهر اصفهان. فصلنامه گردشگری و توسعه، 11(1)، 142 -129. DOI:10.22034/jtd.2021.251974.2145
  8.  سالنامه آمار جمعیتی سرشماری سال 1395
  9. عبدالهی، مهدی. (1401). ارائه رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر امنیت گردشگری با استفاده از روش تاپسیس. فرماندهی انتظامی استان اصفهان. دفتر تحقیقات کاربردی.
  10. عزیزی، عذرا؛ عزیزپور، فرهاد؛ قاسمی وسمه جانی، ابوطالب و کریمی، بهرام، (1400). تحلیل پراکنش فضایی خدمات زیرساختی عمومی و رفاهی گردشگری در ایران. فصلنامه برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری، 10 (2)، 99 -121. DOI:10.22080/jtpd.2021.20372.3420
  11. Abdollahi, M. (2022). Presenting a ranking of factors affecting tourism security using the TOPSIS method. Isfahan Provincial Police Command, Applied Research Office. [in Persian]
  12. Adobayo, K. A., & Iweka, C. O. A. (2014). Optimizing the sustainability of tourism infrastructure in Nigeria through design for deconstruction framework. American Journal of Tourism Management, 3(1A), 13–19.
  13. Asli, D. A. T., & Boylu, Y. (2009). Cultural comparison of tourists’ safety perception in relation to trip satisfaction. School of Tourism and Hospitality Management, Mugla University.
  14. Azizi, O., Azizpour, F., Ghasemi Vasmajani, A., & Karimi, B. (2021). Analysis of the spatial distribution of public infrastructure and welfare tourism services in Iran. Journal of Tourism Planning and Development, 10(2), 99–121. https://doi.org/10.22080/jtpd.2021.20372.3420 [in Persian]
  15. Chegin, M. (2022). Assessing tourism development in Islamic countries with a travel and tourism competitiveness approach. Journal of Tourism Planning and Development, 11(2), 201–224. [in Persian]
  16. Farhadi Younki, M., & Imani Khoshkhoo, M. H. (2020). The impact of tourism infrastructure on tourist loyalty case study: Isfahan City. Journal of Tourism and Development, 11(1), 129–142. https://doi.org/10.22034/jtd.2021.251974.2145 [in Persian]
  17. Gao, J., Shao, C., Chen, S., & Wei, Z. (2021). Evaluation of sustainable development of tourism cities based on SDGs and tourism competitiveness index: Analysis of 221 prefecture-level cities in China. Sustainability, 13(22), 12338. https://doi.org/10.3390/su132212338
  18. Gianfaldoni, S. T. (2017). History of the baths and thermal medicine. Macedonian Journal of Medical Sciences, 5(4), 566–568.
  19. Glinos, I. B. (2010). A typology of cross-border patient mobility. Health & Place, 16(6), 1145–1155. https://doi.org/10.1016/j.healthplace.2010.08.003
  20. Jensen, S. (2016). Social trust, safety and the choice of tourist destination. Business and Management Horizons, 4(1), 1–9. https://doi.org/10.5296/bmh.v4i1.9250
  21. Jovanović, S., & Ilić, I. (2016). Infrastructure as important determinant of tourism development in the countries of Southeast Europe. Ecoforum, 5(1), 288–295.
  22. Khadem Al-Husseini, A. (2018). Spatial analysis of tourism spaces in Isfahan city with an emphasis on security. Isfahan Provincial Police Command, Applied Research Office. [in Persian]
  23. Lim, C., Zhu, L., & Koo, T. T. R. (2019). Urban redevelopment and tourism growth: Relationship between tourism infrastructure and international visitor flows. International Journal of Tourism Research, 21(2), 187–196. https://doi.org/10.1002/jtr.2255
  24. Mamirkulova, G., Mi, J., Abbas, J., Mahmood, S., Mubeen, R., & Ziapour, A. (2020). New Silk Road infrastructure opportunities in developing tourism environment for residents better quality of life. Global Ecology and Conservation, 24, e01194. https://doi.org/10.1016/j.gecco.2020.e01194
  25. Mechinda, P., Serirat, S., Popaijit, N., Lertwannawit, A., & Anuwichanont, J. (2010). The relative impact of competitiveness factors and destination equity on tourist satisfaction and loyalty: A case of Thailand as a tourist destination.
  26. Perić, G., Dramićanin, S., & Gašić, M. (2020). Impact of service quality on satisfaction and loyalty of tourists in rural tourism of Šumadija and Western Serbia. Economics of Agriculture, 67(4), 1071–1086. https://doi.org/10.5937/ekoPolj2004071P
  27. Rajabi, M., Ziari, K., & Zanganeh Shahraki, S. (2023). Assessing tourism development in Islamic countries with a travel and tourism competitiveness approach. Journal of Tourism Planning and Development, 12(3), 69–91. [in Persian]
  28. Rezaei, M. R., Moradi Rameqani, R., Akbarian Ronizi, S. R., & Lashgari Tafreshi, E. (2021). Evaluating the impact of security on tourist destination loyalty with emphasis on the mediating role of satisfaction and destination image (Case study: Foreign tourists in Shiraz). Biannual Journal of Urban Social Geography, 8(2), 109–132. [in Persian]
  29. Shabani, H., Mirzaei, K., Radfar, M., & Aghababaei, Z. (2022). Investigating tourism capacities and the role of security in its development (Case study: East of Tehran Province). Isfahan Police Science Quarterly, 31(1), 17–56. [in Persian]
  30. Shahriari, M. R. (2022). Investigating the relationship between social security indicators and foreign tourist loyalty (Case study: Shiraz City). Quarterly Journal of Sustainable Urban and Regional Development Studies, 3(2), 84–100. [in Persian]
  31. Simarmata, E., Kusumastuti, R., & Wijaya, C. (2022). Achieving sustainable competitiveness of tourism dynamics with resource-based view. European Journal of Innovation Management. Advance online publication. https://doi.org/10.1108/EJIM-02-2022-0095
  32. Statistical Center of Iran. (2017). Statistical yearbook of the 2016 population census. [in Persian]
  33. World Tourism Organization (UNWTO). (2021). UNWTO tourism database. Retrieved February 15, 2020, from https://www.unwto.org/data
نشریه گردشگری شهری
دوره 12، شماره 3
پاییز 1404
صفحه 19-35